Logo
Logo
  • MT
  • EN

Regoli tal-UE għall-Koordinazzjoni

Ir-Regolamenti tal-UE dwar il-Koordinazzjoni tas-Sigurtà Soċjali (KE) Nri 883/2004 u

987/2009

Koordinazzjoni tal-Iskemi tas-Sigurtà Soċjali fl-UE

Wieħed mill-prinċipji ewlenin fi ħdan l-Unjoni Ewropea (UE) huwa d-dritt għal-libertà tal-moviment li jgawdu minnu l-ħaddiema, il-pensjonanti u l-familji tagħhom. Bħala tali l-UE għandha regolamenti mmirati lejn il-koordinazzjoni tas-sistemi tas-sigurtà soċjali fl-Istati Membri kollha. L-għan ta’ dawn ir-regolamenti huwa li jissalvagwardjaw id-drittijiet tas-sigurtà soċjali taċ-ċittadini tal-UE meta jiċċaqalqu minn Stat Membru għal ieħor, mhux billi jarmonizzaw is-sistemi tas-sigurtà soċjali, iżda billi jikkoordinawhom.

Fit-teorija u fil-prattika, iċ-ċittadini tal-UE li jiċċaqalqu minn Stat Membru għal ieħor m’għandhom jitilfu l-ebda dritt tas-sigurtà soċjali tagħhom meta joqogħdu fi Stat Membru. Għalkemm dan huwa sempliċi fil-prinċipju, minħabba l-fatt li s-sistemi tas-sigurtà soċjali fl-Istati Membri kollha tal-UE huma sostanzjalment differenti minn xulxin, l-istrumenti ta’ koordinazzjoni huma pjuttost kumplessi biex jiġu ġestiti.

Kif issemma qabel, id-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali kellu kompetenza esperta f’dan il-qasam fuq livell bilaterali, iggwadanja minn snin ta’ koordinazzjoni ta’ erba’ ftehimiet bilaterali fis-seħħ qabel l-2004.  Mill-1 ta’Mejju 2004, id-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali, permezz tat-Taqsima tar-Relazzjonijiet Internazzjonali, sar responsabbli għall-implimentazzjoni tar-regolamenti tas-sigurtà soċjali tal-UE li huma ħafna aktar komprensivi fil-kwistjonijiet tas-sigurtà soċjali li jkopru mill-ftehimiet bilaterali msemmija.

Ir-Regolamenti tas-Sigurtà Soċjali tal-UE

Il-koordinazzjoni tas-sistemi tas-sigurtà soċjali tad-diversi Stati Membri tal-UE, inkluża dik ta’ Malta, issir permezz tar-Regolamenti tal-UE (KE) Nri. 883/2004 u 987/2009 (dawn tal-aħħar fihom regoli dettaljati għall-implimentazzjoni tar-Regolament preċedenti), li daħlu fis-seħħ fl-1 ta’Mejju 2010, li jissostitwixxu r-Regolamenti (KE) Nri 1408/71 u 574/72 preċedenti rispettivament. Dawn ir-Regolamenti l-ġodda huma l-punt il-ġdid ta’ referenza għall-koordinazzjoni tas-sistemi tas-sigurtà soċjali tal-Istati Membri. Dawn huma maħsuba biex jiffaċilitaw il-ħajja taċ-ċittadini Ewropej li jeżerċitaw id-drittijiet tagħhom biex jiċċaqalqu liberament fl-Unjoni Ewropea.

L-għan tar-regolamenti huwa li jipproteġu d-drittijiet tas-sigurtà soċjali miksuba ta’ dawk li jiċċaqilqu fi ħdan l-UE. Ir-regolamenti fihom regoli dettaljati li jikkoordinaw id-drittijiet mogħtija taħt is-sistemi nazzjonali differenti tas-sigurtà soċjali. Barra minn hekk, dawn ir-regolamenti għandhom l-għan li jiżguraw li dawk koperti ma jesperjenzaw l-ebda żvantaġġ fir-rigward tal-kopertura tas-sigurtà soċjali, inkluża l-kura tas-saħħa, meta jiċċaqilqu fl-Unjoni.

Prinċipji Ġenerali

Skont ir-Regolamenti l-ġodda, il-prinċipji bażiċi tal-koordinazzjoni tas-sigurtà soċjali, stabbiliti skont l-Artikolu 42 tat-Trattat tal-KE, baqgħu l-istess:

Id-diskriminazzjoni abbażi tan-nazzjonalità hija pprojbita. L-Istati Membri m’għandhomx jiddiskriminaw kontra ċ-ċittadini ta’ Stati Membri oħra (il-prinċipju ta’ “ugwaljanza ta’ trattament”);

Kull persuna eliġibbli għandha tkun koperta minn sistema ta’ sigurtà soċjali, iżda m’għandhiex tikkontribwixxi għal aktar minn waħda għall-istess kopertura (il-prinċipju ta’ “leġislazzjoni applikabbli”). Ir-regolamenti jipprovdu struzzjonijiet dettaljati biex jiddeterminaw liema leġiżlazzjoni tapplika;

L-intitolament akkumulat fi Stat Membru wieħed għandu jiġi rikonoxxut fil-kalkolu tad-dritt għall-benefiċċju f’ieħor (il-prinċipju ta’ “aggregazzjoni”). Ir-regolamenti jippermettu li jitqiesu l-perjodi rilevanti ta’ assigurazzjoni, impjieg u residenza fi kwalunkwe Stat Membru (jiġifieri aggregati) biex jgħinu lin-nies jiksbu ċerti benefiċċji fi Stat Membru ieħor;

Il-benefiċċji huma pagabbli barra mit-territorju nazzjonali (il-prinċipju tal-“esportazzjoni”).LIstati Membri għandhom obbligu inkondizzjonat li jesportaw il-pensjonijiet lejn kwalunkwe Stat Membru ieħor.

Ir-Regolamenti l-ġodda jipprovdu wkoll għal koordinazzjoni modernizzata bl-għan li d-drittijiet taċ-ċittadini jsiru aktar effettivi.Il-prinċipji ewlenin tar-Regolamenti l-ġodda huma dawn li ġejjin:

  • Aġġornament u Kjarifika
  • Modernizzazzjoni u Simplifikazzjoni
  • Trasparenza u Flessibbiltà
  • Kooperazzjoni msaħħa bejn l-istituzzjonijiet
  • Protezzjoni mtejba tad-drittijiet taċ-ċittadini
  • l-Iskambju Elettroniku tad-Dejta (EESSI)

Ir-Regolamenti l-ġodda jipprovdu għadd ta’ sistemi ġodda biex jagħmlu d-drittijiet taċ-ċittadini aktar effettivi u jiffaċilitaw il-koordinazzjoni tax-xogħol tal-istituzzjonijiet tas-sigurtà soċjali u l-awtoritajiet nazzjonali. B’mod partikolari, id-drittijiet isiru aktar effettivi permezz ta’ rekwiżiti li jipprovdu servizz effiċjenti u li jipprovdu informazzjoni lill-persuni bi drittijiet skont ir-Regolamenti. Dan huwa kkomplementat bi proċeduri li jgħinu lill-istituzzjonijiet jiskambjaw bejniethom l-informazzjoni meħtieġa mingħajr problemi u f’waqthom.

Dawn il-prinċipji jimplikaw l-iskambju ta’ informazzjoni bejn l-istituzzjonijiet tas-sigurtà soċjali. Sistema ta’ koordinazzjoni effettiva u koerenti tal-iskemi tas-sigurtà soċjali bejn l-Istati Membri hija għalhekk essenzjali sabiex jintlaħqu l-għanijiet tar-regolamenti. Din hija r-responsabbiltà tat-Taqsima tar-Relazzjonijiet Internazzjonali.

Din it-Taqsima taġixxi bħala l-korp ta’ kollegament bejn l-unitajiet kompetenti fi ħdan id-Diviżjoni li jittrattaw talbiet skont ir-regolamenti tal-UE u l-kontropartijiet tagħna fl-Istati Membri l-oħra kollha. It-Taqsima tissorvelja u timmonitorja wkoll il-proċess ta’ implimentazzjoni, filwaqt li tqassam l-informazzjoni lill-pubbliku ġenerali dwar diversi kwistjonijiet relatati.

Persuni u Kwistjonijiet koperti mir-Regolamenti tal-UE

Ir-Regolament japplika għaċ-ċittadini kollha tal-Istati Membri li huma jew li kienu koperti mil-leġiżlazzjoni tas-sigurtà soċjali ta’ wieħed mill-Istati Membri, kif ukoll għall-membri tal-familja tagħhom u s-superstiti tagħhom. Dan ifisser li mhux biss l-impjegati, il-persuni li jaħdmu għal rashom, l-impjegati taċ-ċivil, l-istudenti u l-pensjonanti, iżda wkoll il-persuni mhux attivi ser ikunu protetti mir-regoli ta’ koordinazzjoni. Id-dispożizzjonijiet dwar il-benefiċċji tas-sigurtà soċjali koperti mir-Regolament (KE) Nru 883/2004 jinsabu fl-Artiklu 8. Il-benefiċċji mħallsa mid-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali f’Malta għalhekk jistgħu jiġu kklassifikati kif ġej:

Leġiżlazzjoni u Skemi msemmija fl-Artikolu 3 tar-Regolament (KE) Nru 883/2004

Leġiżlazzjoni:l-Att dwar is-Sigurtà Soċjali (Kap.318 tal-Liġijiet ta’ Malta)

Data tad-dħul fis-seħħ:7 ta’ Mejju 1956

Skemi koperti:Il-fergħat kollha tas-sigurtà soċjali msemmija fl-Artikolu 3 huma previsti f’dan l-Att, bl-eċċezzjoni ta’ għotjiet għall-mewt u l-benefiċċji ta’ qabel l-irtirar li għalihom il-leġiżlazzjoni Maltija ma tipprovdix.

  • Benefiċċji għal mard
    • Benefiċċji tal -Mard fi​ Flus
    • Kura tas-Saħħa
  • Benefiċċji ta’ maternità u benefiċċji ekwivalenti ta’ paternità
    • Benefiċċju tal-maternità
    • Benefiċċju tal-Liv tal-maternità
  • Benefiċċji ta’ invalidità
    • Pensjoni ta’ Invalidità
    • Pensjoni tal-Invalidità miżjuda
    • Pensjoni Minima Nazzjonali ta’ Invalidità
  • Benefiċċji marbuta max-xjuħija
    • Pensjoni ta’ Żewġ Terzi
    • Pensjoni tal-Irtirar
    • Pensjoni tal-Irtirar Żieda
    • Pensjoni Minima Nazzjonali
    • Żieda tal-Pensjoni Minima Nazzjonali
    • Tnaqqis fl-Għotja Nazzjonali għall-Irtirar Minimu għall-Pensjonijiet
  • Il-benefiċċji tassuperstiti
    • Pensjoni tassuperstiti
    • Pensjoni tar-Romol
  • Benefiċċji fir-rigward ta’ inċidenti fuq il-post tax-xogħol u mard ikkaġunat mix-xogħol
    • Benefiċċju tal-Korriment
    • Pensjoni tal-Korriment
    • Għotja tal-Korriment
  • Għotjiet għal mewt
    • Xejn
  • Benefiċċji għall-qgħad
    • Benefiċċju tal-qgħad
  • Benefiċċji ta’ qabel l-irtirar
    • Xejn
  • Benefiċċji għall-familja
    • L-Allowance tatTfal
    • L-Allowance tatTfal b’Diżabbiltà
    • L-Allowance taʼ l-Orfni
    • Benefiċċju supplimentari tal-Orfni
    • Xogħol ta’ Orfni
  • Benefiċċji speċjali mhux kontributorji fi flus
    • Pensjoni tal-Età
    • Allowance supplimentari

Dawn tal-aħħar ġew iddikjarati minn Malta skont l-Artikolu 9 tar-Regolament (KE) Nru 883/2004

Leġiżlazzjoni Applikabbli

Il-prinċipju ġenerali huwa li ħaddiem għandu jkun soġġett għal-leġiżlazzjoni ta’ Stat Membru wieħed biss fi kwalunkwe ħin. Il-ħaddiema huma ġeneralment soġġetti għal-leġiżlazzjoni tal-istat li fih ikunu qegħdin jaħdmu, irrispettivament mill-post tar-residenza tagħhom jew mill-post ta’ min iħaddem. It-Titolu II tar-Regolament fih regoli partikolari, bħar-regoli għall-impjegati taċ-ċivil, li huma soġġetti għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li għalih hija soġġetta l-amministrazzjoni li timpjegahom, jew għal persuni li huma impjegati jew jaħdmu għal rashom f’diversi Stati Membri.

Persuni li huma normalment impjegati f’żewġ Stati Membri jew aktar huma soġġetti għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru ta’ residenza jekk huma jwettqu parti sostanzjali tal-attività tagħhom f’dak l-Istat Membru; jekk ma jwettqux parti sostanzjali tal-attivitajiet tagħhom fl-Istat Membru ta’ residenza huma soġġetti għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fit-territorju tiegħu jinsab l-uffiċċju reġistrat jew il-post tan-negozju tal-impjegatur tagħhom. Madankollu, fil-każ ta’ impjieg indipendenti, persuna tkun soġġetta għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru ta’ residenza jekk hija twettaq parti sostanzjali tal-attività f’dak l-Istat Membru; jekk il-persuna ma tkunx residenti f’wieħed mill-Istati Membri fejn hija twettaq parti sostanzjali tal-attività tagħha, hija tkun soġġetta għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fih jinsab iċ-ċentru tal-interess tal-attivitajiet tagħha.

Jeżistu arranġamenti speċjali biex jipprovdu għall-impjegati stazzjonati temporanjament minn min iħaddimhom biex jaħdmu fi Stat Membru ieħor. Jekk it-tul ta’ żmien antiċipat tal-istazzjonar ma jaqbiżx l-24-il xahar (kif previst mir-Regolamenti l-ġodda) u l-impjegat ma jkunx qed jissostitwixxi lil xi ħadd li jkun intemm il-vjaġġ tad-dmir tiegħu, il-ħaddiem jista’ jibqa’ assigurat fl-iskema tiegħu ta’ “pajjiż ta’ oriġini”. Jekk ix-xogħol mhux mistenni jdum aktar minn 24-il xahar, l-Istati Membri involuti jistgħu jidħlu fi ftehim komuni skont l-Artikolu 16 tar-Regolament 883/2004, li permezz tiegħu l-persuna tista’ tibqa’ assigurata fl-Istat li jibgħat.Dan il-ftehim għandu jsir fl-interess ta’ ċerti kategoriji ta’ persuni u professjonijiet.

Aktar informazzjoni dwar il-kundizzjonijiet li taħthom kollokament jista’ jseħħ fi ħdan il-qafas legali tar-Regolamenti tista’ tinstab fil-Gwida Prattika: Il-leġiżlazzjoni li tapplika għall-ħaddiema fl-Unjoni Ewropea (UE), iż-Żona Ekonomika Ewropea (UE) u fl-Isvizzera.

Font Resize
Contrast